Monthly Archives

september 2026

Helstu fullyrðingar – Spurt og svarað

Eftir Fréttir

Í eftirfarandi samantekt er að finna helstu fullyrðingar sem komið hafa fram í opinberri umræðu um kjaradeilu flugvirkja og Icelandair, ásamt svörum og upplýsingum um stöðu mála.

Síðasti kjarasamningur flugvirkja og Icelandair var undirritaður í maí 2020 og gilti í fimm ár, til ársloka 2025. Hann var gerður á meðan heimsfaraldurinn stóð sem hæst og flugvirkjar tóku þá verulegt tillit til stöðu Icelandair. Í samningnum tóku flugvirkjar á sig kjaraskerðingu og gerðu langtímasamning við þessar fordæmalausu aðstæður.

Að undanförnu hafa viðsemjendur okkar tjáð sig um samningaviðræðurnar og sett fram ýmsar staðhæfingar sem við teljum villandi:

  1. Eru flugvirkjar með 1,4 milljónir króna á mánuði í meðallaun?

Umræða um meðallaun getur gefið villandi mynd af kjörum almenns flugvirkja.

Ríflega þriðjungur flugvirkja Icelandair vinnur dagvinnu í flugskýli. Sem dæmi um laun þeirra má nefna að grunnlaun flugvirkja með sveinspróf og 5 ára starfsreynslu er 698.499 kr. fyrir skatt. Meðaltalið getur innihaldið starfsmenn með mjög ólíkt vinnuframlag, þar á meðal þá sem vinna langar vaktir með vakta- og yfirvinnuálagi og þá sem gegna stjórnunar- eða yfirmannsstörfum.

Þess má geta að flugvirkjar hafa ekki rétt á launaviðtali eða launum umfram kjarasamninga.

  1. Hafa flugvirkjar dregist aftur úr þegar kemur að launaþróun?

Já, það er ótvírætt og við höfum tölur því til stuðnings. Síðasti samningur var undirritaður í maí 2020 og gilti til ársloka 2025. Flugvirkjar tóku þá ríkt tillit til stöðu Icelandair og samþykktu langtímasamning við fordæmalausar aðstæður. Því sömdu flugvirkjar meðal annars um tveggja ára launafrystingu, enga afturvirkni og enga vísitölutengingu.

Á árunum 2019–2025 hækkuðu grunnlaun flugvirkja hjá Icelandair um 27,2%, en grunnlaun sambærilegra hópa tæknimenntaðra stétta um 50%. En Samtök atvinnulífsins semja við  báða þessa hópa.

Flugvirkjar voru því 47.277 kr. yfir samanburðarhópnum árið 2019 en 40.500 kr. undir honum árið 2025.

Við viljum leiðrétta þessa skekkju og semja um eðlilega launaþróun til framtíðar.

  1. Eru flugvirkjar að biðja um 25–30% launahækkun á næstu tveimur árum?

Nei. Það er villandi framsetning.

Icelandair hefur metið kostnað við kröfur flugvirkja, en það er ekki það sama og að flugvirkjar séu að krefjast 25–30% beinnar launahækkunar. Flugvirkjar eru ekki að koma inn í þessa samningalotu frá sama upphafspunkti og aðrir. Þeir tóku á sínum tíma á sig stórt högg til að styðja við Icelandair þegar illa áraði með tilheyrandi skerðingu á launaþróun.

Það er ekki hægt að horfa eingöngu á nýja prósentuhækkun án þess að horfa á launaþróunina sem leiddi hingað.

  1. Eru viðræður að stranda á háum launakröfum flugvirkja?

Nei. Deilan snýst um meira en laun.

Icelandair hefur lagt fram kröfur um aukið vald yfir störfum og vöktum flugvirkja, meðal annars:

  • rýmri heimildir til að nota verktaka,
  • að geta breytt vaktafyrirkomulagi án samráðs við flugvirkja,
  • að stytta vaktir, meðal annars úr 12 klukkustundum í 10.

Þetta getur haft áhrif á tekjur, fjölda vinnudaga og fyrirsjáanleika í fjölskyldulífi.

Því er villandi að lýsa deilunni eingöngu sem deilu um launahækkun.

  1. Af hverju eruð þið að beita verkfalli núna?

Vegna þess að við höfum reynt að semja í marga mánuði og viðræðurnar hafa strandað.

Verkfallsréttur er lögbundinn réttur launafólks og mikilvægur hluti af íslensku vinnumarkaðskerfi. Verkfall er alvarlegt lokaúrræði og félagsmenn taka slíka ákvörðun ekki léttvægt.

Flugvirkjar hafa ekki gripið til verkfalls sem fyrsta úrræðis. Þeir hafa setið við samningaborðið í marga mánuði og reynt að ná samkomulagi. Verkfallsheimildin kom fyrst eftir að samningaviðræður höfðu strandað.

Niðurstaða atkvæðagreiðslunnar var skýr: 88,3% félagsmanna samþykktu verkfallsheimild. Það eru skýr skilaboð frá félagsmönnum eftir margra mánaða árangurslausar samningaviðræður.

Verkfallsréttur er því ekki „verkfallsvopn“ sem gripið er til af léttúð. Hann er lögbundið lokaúrræði þegar aðrir möguleikar til að ná samkomulagi hafa verið reyndir.

Að lokum

Verkfall er ekki markmiðið. Við viljum semja. Flugvirkjar hafa sent skýr skilaboð og nú vonumst við til þess að Icelandair taki þeim skilaboðum alvarlega og komi aftur að samningaborðinu. Við erum tilbúin.

Vinnustöðvun samþykkt með miklum meirihluta

Eftir Fréttir

Flugvirkjar hjá Icelandair hafa samþykkt boðun ótímabundinnar vinnustöðvunar með 88,3% greiddra atkvæða. Kjörsókn var 92%. Vilji félagsmanna er því skýr og hefst vinnustöðvunin að öllu óbreyttu kl. 00:01 miðvikudaginn 23. september næstkomandi.

Föstudaginn 11. september sl. var efnt til rafrænnar kosningar meðal félagsmanna Flugvirkjafélags Íslands sem starfa hjá Icelandair. Í kosningunni var borið undir félagsmenn hvort þeir styddu boðun ótímabundinnar vinnustöðvunar.

Icelandair, Samtökum atvinnulífsins og ríkissáttasemjara hefur verið tilkynnt um niðurstöður kosningarinnar.

Flugvirkjar starfandi hjá Icelandair hafa staðið í kjaradeilu við fyrirtækið undanfarna mánuði. Kjarasamningar urðu lausir um síðustu áramót en viðræður aðila hófust í nóvember 2025. Þann 13. febrúar vísaðu Samtök atvinnulífsins, sem fara með samningsumboð fyrir hönd Icelandair, deilunni til ríkissáttasemjara. Þrátt fyrir milligöngu ríkissáttasemjara hefur lítið miðað í deilunni. Eftir fund hjá ríkissáttasemjara þann 22. júní slitnaði upp úr viðræðum milli aðila.

Leyfum flugvirkjum að kjósa í friði

Eftir Fréttir

Á hádegi lýkur leynilegri atkvæðagreiðslu flugvirkja um hvort boða skuli til verkfalls. Hver félagsmaður tekur þar sjálfstæða afstöðu til kjaradeilunnar og kýs með eða á móti. Verkfall er lögbundið úrræði í kjaradeilu þegar samningsviðræður hafa ekki skilað niðurstöðu að ákveðnum lagaskilyrðum uppfylltum.

Flugvirkjafélag Íslands lýsir yfir vonbrigðum sínum með framgöngu og yfirlýsingar forstjóra Icelandair á meðan kosningin stendur yfir. Þá hafnar Flugvirkjafélag Íslands einnig  þeirri staðhæfingu forstjóra Icelandair að launakröfur flugvirkja séu óhóflegar eða kjör félagsmanna hafi þróast í takt við kjör samanburðastétta.

Icelandair er frjálst að upplýsa um mögulegar afleiðingar verkfalls en þegar talað er um að verkfall geti „næstum lokað landinu“ og teiknuð er upp alvarleg staða fyrir íslenskt samfélag vegna hugsanlegs verkfalls með afleiðingum fyrir ferðaþjónustu, atvinnulíf og efnahag er ástæða til að staldra við.

Slík framsetning er varhugaverð og óábyrg.

Félagsmenn eru flestir starfsmenn Icelandair og eru nú að taka ákvörðun um hvort þeir séu tilbúnir að leggja niður störf í kjaradeilu. Þegar jafnframt er lögð á þá ábyrgð á hugsanlegum áhrifum á íslenskt efnahagslíf getur það verið til þess fallið að hafa áhrif á atkvæðagreiðsluna, hvort sem það er ætlunin eða ekki.

Flugvirkjar eru ekki að kjósa um það hvort Ísland verði opið eða lokað. Flugvirkjar loka ekki landinu. Verkfall myndi hafa veruleg áhrif á starfsemi Icelandair, en Icelandair er ekki eina flugfélagið sem flýgur til og frá Íslandi. Áhrifin geta verið mikil án þess að ein starfsstétt hafi þar með í höndum sér að „loka landinu“.

Af hverju er þessi staða komin upp?

Flugvirkjar hafa reynt að semja. Viðræður hafa staðið yfir án árangurs og deilan hefur verið hjá ríkissáttasemjara frá því í febrúar. Verkfall er lögbundið úrræði í kjaradeilu þegar samningsleiðin hefur ekki skilað niðurstöðu og lagaskilyrði eru uppfyllt.

Þetta er því ekki ákvörðun sem stéttarfélagið tekur fyrirhönd félagsmanna. Nú eru það félagsmennirnir sjálfir sem kjósa.

Icelandair segir tímasetninguna slæma. September sé háannatími, flugvélar fullbókaðar og mikið álag á starfsemina. Það er skiljanlegt að félagið vilji verja rekstur sinn. En ef háannatíminn er alltaf of viðkvæmur og rólegri tímar ársins of erfiðir, þá er eðlilegt að spyrja: Hvenær er rétti tíminn?

Icelandair hefur greint frá mettekjum, metfjölda farþega og sterkri eftirspurn, þótt félagið standi jafnframt frammi fyrir raunverulegum kostnaðaráskorunum. Það er því eðlilegt að ræða hvernig verðmæti, áhætta og hagræðing skiptast milli félagsins og starfsfólks þess.

Flugvirkjar hafa ríka hagsmuni af því að Icelandair vegni vel. Þeir hafa ávallt staðið með félaginu þegar mikið liggur við og vita hversu mikilvægt það er að starfsemi þess sé traust til framtíðar.

Samhliða hafa breytingar á starfsemi félagsins, meðal annars stofnun dótturfélags Icelandair í Vilníus og umræða um mögulega útvistun verkefna, vakið eðlilegar spurningar um framtíð starfa flugvirkja og atvinnuöryggi.

Þetta snýst því um meira en eina launatölu og þegar forstjóri Icelandair vill jafnframt taka upp stærri umræðu um íslenskt vinnumarkaðslíkan er mikilvægt að þeirri umræðu verði ekki varpað yfir á eina starfsstétt.

Flugvirkjar hafa reynt að semja. Nú taka þeir sjálfir ákvörðun um næstu skref.

Leyfum þeim að kjósa í friði!

Formaður samninganefndar Flugvirkjafélags Íslands

Staða kjaraviðræðna við Icelandair

Eftir Fréttir

Kjaraviðræður Flugvirkjafélags Íslands (FVFÍ) og SA/Icelandair hafa verið í biðstöðu frá því að slitnaði upp úr viðræðum hjá ríkissáttasemjara 22. júní síðastliðinn. Í millitíðinni hefur óformlegt samtal átt sér stað milli aðila án árangurs. Flugvirkjar hafa nú verið samningslausir frá síðustu áramótum.

Þetta er ekki sú staða sem félagið hefði viljað sjá. Frá upphafi hefur áherslan verið á að ná nýjum kjarasamningi sem tekur mið af hagsmunum beggja aðila. Jafnframt er það hlutverk FVFÍ að standa vörð um hagsmuni félagsmanna, tryggja að kjör þeirra, vinnufyrirkomulag og að sérþekking sé metin að verðleikum.

Kjaraviðræðurnar snúast ekki eingöngu um laun. Ágreiningur hefur meðal annars verið um vaktakerfi, notkun verktaka og hvernig störf og verkefni flugvirkja verða skipulögð til framtíðar. Þetta eru mikilvæg atriði sem hafa bein áhrif á starfsumhverfi og tekjur félagsmanna.

Í síðasta kjarasamningi tóku flugvirkjar tillit til stöðu Icelandair eftir heimsfaraldurinn. Þeir féllu meðal annars frá kröfum um afturvirkni og verðtryggingu og sömdu til lengri tíma en ella. Með því var Icelandair veitt svigrúm á erfiðum tímum. Þessi samningur hefur þó dregið dilk á eftir sér og hafa flugvirkjar dregist verulega aftur úr þegar kemur að launakjörum. Grunnlaun flugvirkja hjá Icelandair hafa ekki þróast með sambærilegum hætti og hjá samanburðarhópum.

Flugvirkjar vilja sjá Icelandair dafna og eiga mikilla hagsmuna að gæta af því að félagið sé öflugt og samkeppnishæft. Það breytir því ekki að sanngjarnt er að gera kröfu um að hagsmunir flugvirkja séu einnig teknir alvarlega.

Sérþekking og störf til framtíðar

Samhliða kjaraviðræðunum hefur FVFÍ lýst yfir áhyggjum af áformum Icelandair um að flytja sérfræði- og tæknistörf úr landi.

Um er að ræða verðmæta sérþekkingu sem hefur byggst upp innan Icelandair yfir langan tíma. Það tekur mörg ár að byggja upp þá reynslu og sérhæfingu sem býr í starfsfólkinu og því skiptir máli hvernig staðið er að uppbyggingu og varðveislu þessarar þekkingar til framtíðar.

Þetta snýst ekki aðeins um einstök störf heldur um hvar tæknileg þekking, ábyrgð og framtíðarverkefni innan Icelandair verða til og byggjast upp. Með tilflutningi starfa getur einnig skapast hætta á félagslegu undirboði og gerviverktöku.

Af þeim sökum hefur FVFÍ einnig sent formlegt erindi til framkvæmdastjóra og stjórnarformanna þeirra níu lífeyrissjóða sem eiga hlut í Icelandair Group og kallað eftir því að þeir kynni sér áformin um flutning sérhæfðra tæknistarfa, þekkingar og framtíðarverkefna úr landi.

Vilji til lausnar

Markmið FVFÍ er áfram að ná kjarasamningi við Icelandair. Félagið hefur sýnt vilja til að taka tillit til stöðu Icelandair þegar á hefur reynt og mun áfram leita leiða til að ná niðurstöðu sem báðir aðilar geta unað við.

Um leið þarf að standa vörð um kjör félagsmanna, starfsumhverfi þeirra og þá sérþekkingu sem byggst hefur upp innan Icelandair.

Sterkt Icelandair og öflugir flugvirkjar fara saman. Það er sameiginlegur hagur að byggja áfram upp þekkingu, störf og starfsemi hér á landi.

Til þess þarf gagnkvæma virðingu, sanngirni og raunverulegt samráð.